Zespół WP 3.1. Demokracje na froncie wojny kognitywnej: dylematy bezpieczeństwa i prawa - Future Democracy Lab

Zespół WP 3.1. - Demokracje na froncie wojny kognitywnej: dylematy bezpieczeństwa i prawa

Przedmiotem projektu jest rosnące zagrożenie wynikające z wrogich operacji kognitywnych jako narzędzia destabilizacji państw demokratycznych. Puntem wyjścia jest założenie, że wojna kognitywna, definiowana przez NATO jako wpływanie na procesy poznawcze w celu osiągnięcia strategicznej przewagi, stanowi kluczowe wyzwanie dla bezpieczeństwa międzynarodowego, a w szczególności dla państw demokratycznych. Badania w ramach projektu koncentrują się na analizie zgodności działań kognitywnych z zasadami demokracji i prawem międzynarodowym, skutecznej ochronie państw demokratycznych oraz konsekwencjach przyjęcia bardziej ofensywnej postawy. Podstawowym celem projektu jest konceptualizacja i operacjonalizacja pojęcia wojny kognitywnej oraz ocena adekwatności istniejących regulacji prawnych.

W ramach projektu zadajemy kluczowe pytania dotyczące zgodności działań kognitywnych z zasadami demokracji, skutecznych metod ochrony państw demokratycznych, norm prawnych zakazujących wojny kognitywnej oraz warunków dopuszczalności ofensywnych działań wobec reżimów autorytarnych. Wnioski z badań przyczynią się do lepszego zrozumienia mechanizmów manipulacji kognitywnej oraz opracowania strategii obronnych dla państw demokratycznych.

Projekt obejmuje realizację następujących zadań badawczych:

  1. Konceptualizacja wojny kognitywnej.
  2. Podejście NATO do wojny kognitywnej.
  3. Chińska strategia wojny kognitywnej w kontekście rywalizacji wielkich mocarstw.
  4. Ocena wojny kognitywnej w kontekście jus ad bellum.
  5. Wojna kognitywna jako wyzwanie dla międzynarodowego prawa humanitarnego.

Łukasz KamieńskiŁukasz Kamieński jest profesorem w dyscyplinie nauk o bezpieczeństwie w Instytucie Amerykanistyki i Studiów Polonijnych, gdzie pełni funkcję kierownika Katedry Amerykanistyki. Kieruje również centrum badawczym LSE IDEAS CSEEP at the Jagiellonian University na WSMiP. Jest zastępcą przewodniczącego Rady Dyscypliny Nauki o bezpieczeństwie na Uniwersytecie Jagiellońskim (kadencja: 2022-2025). W latach 2020-2024 pełnił funkcję dyrektora Instytutu Amerykanistyki i Studiów Polonijnych UJ, a w latach 2016-2020 zastępcy dyrektora ds. ogólnych. Do głównych obszarów jego zainteresowań badawczych należą: strategiczne aspekty stosunków międzynarodowych, przyszłość wojny, wpływ nowych i wyłaniających się technologii na sposób prowadzenia wojny, wykorzystanie biotechnologii (zwłaszcza neurotechnologii), w celu udoskonalania żołnierzy, niekinetyczne działania ofensywne, etyczne i społeczne aspekty rozwoju nowych technologii i ich zastosowań wojskowych. Odbył liczne zagraniczne staże naukowe, m.in. w: University of Pennsylvania w Filadelfii (2024, 2023), LSE IDEAS w Londynie (2019, 2011), Department of International Relations, LSE w Londynie (2015, 2010) oraz Department of National Security Affairs, Naval Postgraduate School w Monterey, Kalifornia (2003).

Kenddrick ChanKenddrick Chan jest kierownikiem programu „Digital International Relations in the Information Age” (Digital IR) w LSE IDEAS, think-tanku polityki zagranicznej działającym przy London School of Economics and Political Science. Jeste także starszym analitykiem politycznym (geopolityka) w Tony Blair Institute for Global Change oraz członkiem Portulans Institute. Posiada tytuł magistra stosunków międzynarodowych LSE oraz dyplom z technologii informatycznych (specjalizacja sieci komputerowe). Jego obszary badawcze obejmują styk technologii i stosunków międzynarodowych, telekomunikację (m.in. sieci 5G), infrastrukturę cyfrową (m.in. centra danych), technologie na rzecz rozwoju, politykę technologiczną, dyplomację cyfrową oraz media społecznościowe. Przemawiał podczas różnych paneli w ramach takich wydarzeń, jak Komisja Gospodarczo-Społeczna ONZ ds. Azji i Pacyfiku (UN ESCAP), reprezentował LSE IDEAS jako delegat Think20 podczas indyjskiej prezydencji G2 oraz Tony Blair Institute na Yushan Forum 2023 w Tajpej. Odbył staż w Portulans Institute (2022-2023).

Dominika DziwiszDr Dominika Dziwisz jest adiunktem w Katedrze Bezpieczeństwa Narodowego UJ. Od 2020 r. pełni funkcję kierowniczki anglojęzycznych programów studiów licencjackich: International Relations and Area Studies (IRAS) oraz Global and Development Studies, (GLAD). Doktorat z wyróżnieniem na temat polityki cyberbezpieczeństwa USA uzyskała w 2014 r. na WSMiP UJ. Jej badania koncentrują się na analizie strategii i polityki cyberbezpieczeństwa państw, cyberwojnie i szarej strefie działań wojennych, a także związków Big Data z prawami człowieka. Za osiągnięcia publikacyjne została trzykrotnie wyróżniona Nagrodą Rektora UJ (2022, 2023, 2024). Jest zaangażowana w realizację kilku minigrantów ID.UJ, projektu flagowego ID.UJ w ramach zadania badawczego „Unraveling Disruptive Performance” w Future Democracy Lab oraz grantu Horyzont – EuroHub4Sino. W latach 2021-2023 uczestniczyła w projekcie finansowanym przez Unię Europejską, „Measuring and Comparing Achievements of Learning Outcomes in Higher Education in Europe” (CALOHEE Extension), którego celem było ustalenie ram i narzędzi umożliwiających projektowanie najnowocześniejszych programów studiów z zakresu stosunków międzynarodowych. Odbyła staże naukowe m.in. w Centre for Defense Higher Studies (CASD, 2024) w Rzymie i w Marshall Center’s Program on Cyber Security Studies (PCSS, 2023) w Garmisch-Partenkirchen. W 2024 r. wzięła udział w metodologicznej szkole letniej (28th Summer School in Social Sciences Methods) w Lugano w Szwajcarii; brała także udział w szkoleniach Centrum Doskonalenia NATO ds. Cyberobrony w Tallinnie.

Milena Ingelevič-CitakDr Milena Ingelevič-Citak jest adiunktem w Katedrze Prawa Międzynarodowego Publicznego Wydziału Prawa i Administracji Uniwersytetu Jagiellońskiego. Specjalizuje się w prawie międzynarodowym publicznym, ze szczególnym uwzględnieniem współczesnych konfliktów zbrojnych, praw człowieka, rosyjskiej doktryny prawa międzynarodowego oraz działań Rosji z perspektywy prawa międzynarodowego. Posługuje się biegle językiem polskim, angielskim, litewskim i rosyjskim, oraz jest autorką licznych publikacji w tych językach. Dwukrotnie uhonorowana przez Rektora Uniwersytetu Jagiellońskiego za osiągnięcia naukowe i dydaktyczne. Aktywnie uczestniczy w inicjatywach popularyzujących naukę w ramach Una Europa i European Teachers Academy; jest członkiem renomowanych stowarzyszeń zawodowych, w tym Międzynarodowego Stowarzyszenia Prawa (ILA) oraz Europejskiego Towarzystwa Prawa Międzynarodowego (ESIL).

Dr Marcin Marcinkohab. Marcin Marcinko jest adiunktem w Katedrze Prawa Międzynarodowego Publicznego Wydziału Prawa i Administracji Uniwersytetu Jagiellońskiego; w latach 2007–2021 był koordynatorem Ośrodka Międzynarodowego Prawa Humanitarnego i Praw Człowieka UJ; od 2012 r. pełni funkcję Przewodniczącego Ogólnopolskiej Komisji ds. Upowszechniania Międzynarodowego Prawa Humanitarnego przy Zarządzie Głównym PCK; jest wykładowcą i współorganizatorem Polskiej Szkoły Międzynarodowego Prawa Humanitarnego Konfliktów Zbrojnych w Radziejowicach; jest współpracownikiem Wojskowego Centrum Edukacji Obywatelskiej MON oraz Wydziału Dowodzenia i Operacji Morskich Akademii Marynarki Wojennej, współpracował też z NATO Military Police Centre of Excellence i z U.S. Special Operations Command Europe (SOCEUR); był stypendystą Instytutu Maxa Plancka Publicznego Prawa Porównawczego i Prawa Międzynarodowego oraz Haskiej Akademii Prawa Międzynarodowego; członek Stowarzyszenia Prawa Międzynarodowego (International Law Association) –Grupa Polska, European Society of International Law, International Society of Public Law oraz International Association of Professionals in Humanitarian Assistance and Protection; jego zainteresowania naukowe obejmują problematykę prawną bezpieczeństwa międzynarodowego, w szczególności działań antyterrorystycznych w prawie międzynarodowym oraz różnych zagadnień związanych z międzynarodowym prawem humanitarnym konfliktów zbrojnych.

Wojciech MichnikDr Wojciech Michnik jest adiunktem i pracownikiem Wydziału Studiów Międzynarodowych i Politycznych Uniwersytetu Jagiellońskiego; koordynatorem projektów transatlantyckich w centrum LSE IDEAS CSEEP at the Jagiellonian University oraz redaktorem współpracującym New Eastern Europe. Jest stypendystą programu Fulbright-NATO na Uniwersytecie w Arizonie (2023-24); współrealizatorem projektu badawczy „Frontline States: Perspectives on the War from NATO’s Eastern Flank” dla konsorcjum uniwersytetów (m.in. LSE i Uniwersytetu Glasgow) w ramach grantu badawczego „PeaceRep’s Ukraine Research Programme” (2022-24); wykonawcą projektu badawczego dla NATO Defense College jako Eisenhower Defense Fellow w 2019 r.; oraz stypendystą Komisji Fulbrighta w Instytucie Harrimana na Uniwersytecie Columbia (2015-16). Jego główne zainteresowania badawcze obejmują bezpieczeństwo transatlantyckie i stosunki NATO-Rosja, państwa frontowe NATO oraz rywalizację wielkich mocarstw na Bliskim Wschodzie.

Samuel ZilincikDr Samuel Zilincik jest adiunktem w Royal Danish Defence College. Stopień doktora w dziedzinie bezpieczeństwa i studiów strategicznych uzyskał na Uniwersytecie Masaryka. Jego badania koncentrują się na strategii wojskowej oraz psychologicznych aspektach współczesnej wojny, w tym na roli emocji w strategii, procesach podejmowania decyzji, wojnie cybernetycznej i doktrynie odstraszania. Odbył staże badawcze na University of Southern Denmark (2020–2022) oraz na Uniwersytecie w Leiden (2019). Ma na końcie liczne publikacje, m.in. w takich czasopismach, jak Journal of Strategic Studies, Contemporary Security Policy, Texas National Security Review, RUSI Journal oraz Military Strategy Magazine. Pełnił funkcję asystenta redaktora dwóch tomów Cambridge History of Strategy.